Trung tâm giáo dục thường xuyên tỉnh Hưng Yên


CÂU CHUYỆN: “ĐẠI TƯỚNG CÕNG LÍNH QUA SUỐI”

05/01/2018
Câu chuyện “Đại tướng cõng lính qua suối”được nhà thơ Hoàng Cầm (nguyên Đoàn trưởng Đoàn văn công Tổng cục Chính trị) kể lại. Đó là thời gian nhà thơ phụ trách đoàn văn công Việt Bắc đi phục vụ chiến dịch Hoàng Hoa Thám năm 1951.

Chiến dịch Thu Đông 1951. Chủ nhiệm Tổng Cục Chính trị Nguyễn Chí Thanh trực tiếp đi thị sát các đơn vị của Sư đoàn 312 - sư đoàn đang tấn công địch xuống vùng duyên hải. Bấy giờ gọi là chiến dịch "Hoàng Hoa Thám". Với bộ quần áo nâu sờn rách, áo trấn thủ nổi lên những hình quả trám cùng cái mũ nan phủ vải xanh rêu, chùm lưới gài lá ngụy trang, ai cũng nhìn ông như một anh lính dã chiến vô danh.

          Hồi ấy, không chỉ báo chí ở vùng tạm chiếm (Hà Nội, Sài Gòn) mà ngay cả báo chí bên Pháp cũng nhắc đến tên ông, gọi ông là vị cứu tinh của Bình Trị Thiên (le sauveur de Binh Tri Thien). Còn các đảng viên ở bất kỳ chiến trường nào cũng đều nghe danh người anh hùng ấy.

          Từ con số không, ông đã lãnh đạo một tổ Đảng, chỉ huy quân dân giành lại từng người dân, từng xóm nhỏ cho đến khắp các vùng nông thôn ở ba tỉnh Bình Trị Thiên, khu vực vốn đã bị mất trắng vào tay địch từ đầu năm 1947. Sau khi lấy lại toàn bộ cơ sở nhân dân, tổ chức các đội du kích, các đơn vị bộ đội địa phương ở khắp các huyện, ông thậm chí lập được cả những tổ du kích bí mật trong các khu đô thị còn bị tạm chiếm như Huế, Đồng Hới, Quảng Trị.

          Vào chiến dịch Hoàng Hoa Thám ấy, đoàn văn công của chúng tôi cũng đi phục vụ các đơn vị chiến đấu và đồng bào dân tộc. Biết có ông Nguyễn Chí Thanh nên tôi cùng anh Mai Văn Hiến, Thanh Tịnh thực hiện "chiến dịch bám sát": "Chí Thanh đi đâu, ba thằng mình đi luôn đấy", bởi ông Thanh có lối chuyện trò rất thân mật, rôm rả, nhiều lúc ông còn phá lên cười khoái trá giữa rừng đèo, hay lúc băng nguồn, vượt suối.

          Hôm ấy, đang đi, chúng tôi gặp một con suối to. Mặt suối khá rộng, ước chừng hơn hai mươi mét. Một anh chàng, hình như là cán bộ chỉ huy, bỗng xuất hiện. Trông anh chàng rất oách vì đầu đội mũ lưỡi chai lấy được của địch, quần kaki, áo vét chiến lợi phẩm, đi đôi giày có gắn đinh nện vào đá sỏi nghe kêu rất kinh. Khi trông thấy con suối lổn nhổn đá tảng và rêu trơn, anh ta bèn quay sang hai bên tả hữu, nói vừa hách lại vừa thân mật:

          - Cậu nào cõng tớ qua suối một tí nhỉ!

          Ba đứa chúng tôi chưa kịp phản ứng gì thì ông Nguyễn Chí Thanh đã xông ngay lên mấy bước, nói gọn ghẽ:

          - Báo cáo! Để em cõng ạ.

          Chúng tôi bấm bụng cười, không đứa nào dám hé răng, sợ "lộ bí mật". Anh cán bộ rất oách kia ung dung nhảy lên lưng ông Tướng. Còn Nguyễn Chí Thanh, với cây gậy leo núi, đôi dép cao su kiểu khu Bốn gọi là "dép râu", quần xắn móng lợn lên quá đầu gối, cũng rất ung dung cõng anh lính của mình.

          Vừa ngồi vắt vẻo trên lưng, anh lính vừa hỏi chuyện người "cần vụ" bất chợt này:

          - Cậu ở Xê (C) nào nhỉ?

          Ông Chí Thanh rất lễ phép, đáp ngay:

          - Báo cáo anh, em ở Tổng Cục ạ.

          Chúng tôi, vốn đi liền đằng sau, thấy anh ta có vẻ sửng sốt và bối rối. Giọng anh ta vừa dịu đi, lại vừa như run sợ:

          - Chết! Dạ, thế anh ở Tổng Cục nào ạ? Bên Tham mưu hay Hậu cần ạ? Hay là bên Chính trị?

          Dù không nhìn được vẻ mặt ông Tướng, nhưng tôi chắc chắn ông ấy vẫn "tỉnh bơ", vì giọng nói nghe vẫn "lễ độ" như trước:

          - Dạ, báo cáo anh, em ở Tổng cục Chính trị ạ.

          Anh cán bộ ngồi trên lưng càng tỏ ra luống cuống. Đã sắp đến giữa dòng rồi. Anh ta cố gặng hỏi:

          - Thế, anh cho biết... dạ... anh ở phòng nào trên Tổng cục ạ?

          - Dạ, báo cáo anh, em chả ở phòng nào cả, em ở tất cả các phòng.

          Anh ta càng hoảng hốt:

          - Ấy... dạ ... thưa ... thế tên anh là gì ạ?

          Ba đứa chúng tôi nghe thấy rõ lời đáp, nhỏ nhẹ nhưng rành mạch:

          - Dạ, báo cáo anh. Em là Nguyễn Chí Thanh ạ.

          Đúng lúc ấy, chúng tôi đều cảm thấy anh ta như muốn bật người lên, vì giọng bắt đầu run như chiếc lá mỏng gặp cơn gió mạnh:

          - Úi giùi ui! Em lạy anh! Anh tha cho em ạ. Anh cho em xuống ạ.

          Thế rồi anh ta bắt đầu quẫy - quẫy rất mạnh. Nhưng ông Tướng lại càng vít chặt hai cái mông khá to của anh ta.

          - Thì lính tráng với nhau, cõng nhau có gì đâu mà cậu lo... Cứ ngồi yên, chỗ này sâu đây này, trơn lắm. Ngồi yên!

          - Em lạy anh, anh cho em xuống, anh tha tội cho em ạ.

          Giọng ông Tướng vẫn nhẹ nhàng và ưu ái.

          - Ơ kìa, cậu này lạ nhỉ! Lính với lính cả. Tớ cõng cậu có sao đâu? Ngồi yên không ngã bỏ mẹ cả hai thằng bây giờ.

          Tay ông Tướng quặt đằng sau, cứ ghì chặt hông anh cán bộ rất oách ấy! Mà anh ta thì cứ cố tìm cách tụt xuống, ông Tướng lại cố ghì chặt. Anh ta càng giãy giụa, ông tướng càng ôm xiết.

          Ba đứa chúng tôi, chỉ vì nhịn cười đâm ra tức bụng. Suối sâu và trơn nên tôi và Thanh Tịnh đều bị ngã. Trong khi ông Nguyễn Chí Thanh thì vẫn điềm nhiên cõng anh lính đang quẫy dữ dội trên lưng.

          Đến khi sang bờ bên kia, người anh ta vẫn khô ráo. Anh tụt nhanh xuống rồi quỳ mọp xuống dưới đất:

          - Dạ, anh tha tội cho em, em không biết anh là...

          Ông Thanh vẫn tươi cười, vỗ vai rồi nhấc anh ta đứng lên, ngắt lời ngay:

          - Tớ nhắc lại nhé. Cùng là lính với nhau cả. Cậu đừng băn khoăn gì nhá. Này tớ hỏi cậu: chức vụ gì? Tiểu đoàn nào? Trung đoàn nào?

          Cậu ta lắp bắp trả lời... Nghe xong, ông Thanh lại choàng vai anh ta như choàng vai tình nhân:

          - Tiểu đoàn cậu, có ai ốm yếu gì không?

          Anh tiểu đoàn trưởng nọ (lúc ấy tôi mới biết anh ta là Tiểu đoàn trưởng tiểu đoàn "nòng cốt" của Trung đoàn 55) vẫn cứ quay về cái chuyện ngồi trên lưng ông Tướng.

          - Anh tha tội cho em.

          Nguyễn Chí Thanh trừng mắt:

          - Đã bảo không nói chuyện ấy nữa mà. Cậu phải trả lời tôi thế nào? Trang bị vào chiến dịch có thiếu thốn gì không?

          - Dạ, thưa anh, chỉ có tiểu liên là cần thêm độ mươi khẩu, còn trung đại liên đủ cả. Thuốc men cũng đủ cả. Chỉ có hai chiến sĩ sốt rét nặng, em đã cho vào bệnh xá tuyến B rồi.

          - Được. Thế cậu có tin rằng trong chiến dịch này, ta sẽ đạt yêu cầu mà Bộ Tổng tư lệnh đề ra không?

          - Thưa anh, em tin ạ.

          - Thế thì tốt rồi! Nào đi! Cậu đã đói chưa?...

          Câu chuyện chưa dừng lại ở đấy. Cuối năm 1951, trong cuộc họp tổng kết chiến dịch, anh Tiểu đoàn trưởng được Tướng Nguyễn Chí Thanh cõng qua suối đã được bầu làm Bí thư liên chi tiểu đoàn, rồi Phó Bí thư trung đoàn uỷ.

          Sau này, nhờ những thành tích của mình, anh còn được thăng cấp lên Trung đoàn trưởng, và được thưởng Huân chương chiến sĩ hạng nhất.

          Khi tôi đọc câu chuyện này trên mạng có rất nhiều lời bình là: Cõng đến giữa suối dìm anh tiểu đoàn trưởng cho uống no nước, rồi tước sao đuổi về quê. Nhưng với Đại tướng NCT  đã không xử trí như thế. Ông đã cõng cậu sĩ quan vào tận bờ, trấn an cậu ta, hỏi thăm tình hình đơn vị. 

         Thế kỷ 20, trong thời đại Hồ Chí Minh, trước những phong ba, bão táp chưa từng có của lịch sử dân tộc ta đã sản sinh ra những nhà lãnh đạo kiệt xuất. Đại tướng Nguyễn Chí Thanh là một người trong số đó. Trong bất cứ hoàn cảnh nào ông cũng tận trung với nước, tận hiếu với dân, với Đảng. Đó là cơ sở để Bác Hồ tin cậy, giao cho ông những trọng trách lớn về quân sự, chính trị, kinh tế, nông nghiệp - nông thôn - nông dân. Và nhiệm vụ nào ông cũng hoàn thành xuất sắc. Do công lao và thành tích đối với cách mạng, Đại tướng Nguyễn Chí Thanh đã được Đảng, Nhà nước tặng thưởng Huân chương Hồ Chí Minh cùng nhiều phần thưởng cao quý khác. Không chỉ là "người cộng sản kiên trung mẫu mực, nhà lãnh đạo tài năng" như cố Đại tướng Võ Nguyên Giáp đã đúc kết, Đại tướng Nguyễn Chí Thanh còn bình dị, gần gũi trong lòng đồng chí, đồng đội và với cả những người dù chỉ một lần được gặp ông.

           Kỷ niệm 50 năm ngày mất Đại tướng Nguyễn Chí Thanh (6/7/1967), giữa lúc toàn Đảng, toàn dân ta đang thực  hiện Nghị quyết Trung ương 4 (khoá XII) về tăng cường xây dựng, chỉnh đốn Đảng; ngăn chặn, đẩy lùi sự suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống, những biểu hiện "tự diễn biến", "tự chuyển hoá" trong nội bộ, xin được kể lại câu chuyện về vị tướng "sáng trong như ngọc một con người". Qua câu chuyện này cũng là lời tri ân vị tướng suốt đời vì dân, vì nước.

                                                                                                                                                                Phạm Thị Thanh Ngân

                                                                                                                                                         Sưu tầm trên anninhthudo.vn

         

          
 


 

 

(Theo Phòng NN-TH sưu tầm)

Chia sẻ